Dehiscentie van de weke delen en overleving van op maat gemaakte CAD/CAM-titanium subperiostale implantaten: een systematische literatuurreview en meta-analyse

Reza Tabrizi, Arash Khojasteh, Mohammad Reza Soleimanpour Brojeni, Samir Aboul Hosn Centenero

Full text link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42437915/ 

Dehiscentie van de weke delen en overleving van op maat gemaakte CAD/CAM-titanium subperiostale implantaten: een systematische literatuurreview en meta-analyse

1. Wetenschappelijke referentie

• Titel van de studie: Soft Tissue Dehiscence and Survival of Customized CAD/CAM Titanium Subperiosteal Implants: A Systematic Review and Meta-analysis
• Auteurs: Reza Tabrizi, Arash Khojasteh, Mohammad Reza Soleimanpour Brojeni, Samir Aboul Hosn Centenero
• Wetenschappelijk tijdschrift: Journal of Oral Implantology (de volledige naam van het tijdschrift wordt niet expliciet vermeld in de verstrekte gegevens; de identificatie is gebaseerd op de afkorting “JOMI” in de DOI)
• Publicatiejaar: 2025
• DOI: 10.11607/jomi.11854

2. Wetenschappelijke achtergrond

De behandeling van patiënten met ernstige alveolaire botatrofie behoort nog steeds tot de meest complexe uitdagingen binnen de orale implantologie. Wanneer het resterende botvolume onvoldoende is voor de plaatsing van conventionele endossale implantaten zonder uitgebreide botopbouw, bieden patiëntspecifieke subperiostale implantaten een alternatief dankzij de vooruitgang in digitale workflows, CAD/CAM-ontwerp en moderne productietechnieken.

Met de hernieuwde toepassing van deze implantaten groeit ook de behoefte aan betrouwbare klinische gegevens over hun prestaties op middellange en lange termijn. Vooral biologische complicaties, zoals dehiscentie van de weke delen, kunnen de stabiliteit van de implantaatreconstructie beïnvloeden en uiteindelijk het behandelingsresultaat bepalen. Deze systematische review brengt de beschikbare klinische evidentie samen en onderzoekt niet alleen de frequentie van dergelijke complicaties, maar ook de implantaatoverleving en de mogelijke invloed van de anatomische locatie.

3. Doel van de studie

Het primaire doel van deze systematische review en meta-analyse was het bepalen van de prevalentie van dehiscentie van de weke delen rond moderne, op maat gemaakte CAD/CAM-titanium subperiostale implantaten. Daarnaast wilden de onderzoekers de algemene implantaatoverleving evalueren en nagaan of implantaatplaatsing in de bovenkaak of onderkaak een voorspellende factor vormt voor deze klinische uitkomsten.

4. Methodologie

De auteurs voerden een systematische literatuurzoektocht uit in PubMed, Scopus en Google Scholar. Daarbij werden klinische studies geselecteerd die tussen januari 2010 en april 2026 waren gepubliceerd en betrekking hadden op patiëntspecifieke titanium subperiostale implantaten vervaardigd via Direct Metal Laser Sintering (DMLS) of freestechnologie.

In totaal voldeden 14 klinische studies aan de inclusiecriteria. Deze omvatten samen 368 implantaten, waarvan 276 in de bovenkaak en 92 in de onderkaak werden geplaatst. De primaire uitkomstmaat was het optreden van dehiscentie van de weke delen, terwijl implantaatoverleving als secundaire uitkomst werd geëvalueerd. Voor de statistische analyse werden Kaplan-Meier-overlevingscurven en een Cox proportional hazards-regressiemodel toegepast. Het aantal behandelde patiënten wordt in de beschikbare gegevens niet vermeld.

5. Belangrijkste resultaten

Uit de samengevoegde gegevens bleek dat dehiscentie van de weke delen optrad bij 28,6% van de onderzochte implantaten. Hoewel de incidentie numeriek hoger was in de bovenkaak dan in de onderkaak (31,9% tegenover 18,5%), bereikte dit verschil geen statistische significantie.

De totale implantaatoverleving bedroeg 87,8%. Daarentegen bleek de anatomische locatie wel een significante voorspeller van implantaatverlies te zijn. Implantaten in de bovenkaak vertoonden een ongeveer 3,8 keer hoger risico op falen dan implantaten in de onderkaak (HR 3,843; 95% BI: 1,157-12,723; p = 0,028). De auteurs merken echter op dat dit verschil deels kan worden verklaard door verschillen in de ernst van de klinische situaties tussen beide groepen. De overlevingsanalyse liet bovendien zien dat het risico op implantaatverlies niet geleidelijk toenam, maar twee duidelijke pieken vertoonde, ongeveer 35 en 70 maanden na de chirurgische ingreep.

6. Klinische analyse

Deze systematische review biedt een uitgebreid overzicht van de klinische prestaties van moderne, digitaal ontworpen subperiostale implantaten bij patiënten met ernstige alveolaire botatrofie. De resultaten wijzen erop dat deze patiëntspecifieke implantaten een haalbare behandelingsoptie kunnen vormen wanneer conventionele implantologische oplossingen alleen mogelijk zijn na uitgebreide reconstructieve procedures.

Een belangrijk inzicht uit deze studie is dat de klinische gevolgen van biologische complicaties afhankelijk lijken te zijn van de implantaatlocatie. Hoewel dehiscentie van de weke delen relatief vaak voorkomt, lijken mandibulaire implantaten deze complicatie beter te verdragen dan maxillaire implantaten. Bij implantaten in de bovenkaak ging een dehiscentie aanzienlijk vaker gepaard met volledig implantaatverlies. Dit onderstreept het belang van een zorgvuldige behandeling van de peri-implantaire weke delen en een langdurige klinische opvolging, met name bij maxillaire rehabilitaties.

Daarnaast laat de tijdsafhankelijke analyse zien dat implantaatfalen zich niet gelijkmatig over de tijd voordoet. De aanwezigheid van twee periodes met een verhoogd risico benadrukt dat langdurige nazorg essentieel blijft, ook jaren na de implantatie.

Ondanks het hoge bewijsniveau van een systematische review met meta-analyse dienen de resultaten zorgvuldig te worden geïnterpreteerd. De auteurs geven zelf aan dat verschillen in de complexiteit van de behandelde gevallen mogelijk hebben bijgedragen aan de waargenomen verschillen tussen de boven- en onderkaak.

7. Klinische toepassingen

De resultaten van deze studie zijn vooral relevant voor implantologen en kaakchirurgen die patiënten behandelen met ernstige alveolaire atrofie waarbij patiëntspecifieke subperiostale implantaten via een digitale CAD/CAM-workflow worden toegepast.

De bevindingen kunnen bijdragen aan een betere behandelplanning en een meer individuele risico-inschatting bij complexe implantologische rehabilitaties. Daarnaast benadrukt de studie het belang van langdurige controle van de peri-implantaire weke delen, vooral bij reconstructies in de bovenkaak, waar biologische complicaties een grotere invloed lijken te hebben op de uiteindelijke implantaatoverleving.

8. Bewijsniveau, beperkingen en transparantie

Deze publicatie betreft een systematische literatuurreview met meta-analyse en vertegenwoordigt daarmee een hoog niveau van wetenschappelijk bewijs.

De betrouwbaarheid van de conclusies is echter afhankelijk van de methodologische kwaliteit en de homogeniteit van de geïncludeerde studies. Volgens de auteurs kunnen de verschillen tussen implantaten in de boven- en onderkaak gedeeltelijk worden verklaard door variaties in de ernst van de behandelde klinische situaties. Andere methodologische beperkingen worden in de beschikbare informatie niet nader beschreven.

In de verstrekte gegevens worden geen belangenconflicten of financiële relaties met implantaatfabrikanten vermeld.

9. Belangrijkste punten van de studie

• Studietype: Systematische literatuurreview met meta-analyse.
• Bewijsniveau: Hoog.
• Aantal geïncludeerde studies: 14 klinische studies.
• Aantal implantaten: 368 op maat gemaakte titanium subperiostale implantaten (276 in de bovenkaak en 92 in de onderkaak).
• Follow-up: Niet expliciet vermeld in de beschikbare informatie; de overlevingsanalyse omvat gebeurtenissen tot ongeveer 70 maanden.
• Primaire uitkomstmaat: Dehiscentie van de weke delen.
• Belangrijkste resultaat: Een dehiscentiepercentage van 28,6% en een totale implantaatoverleving van 87,8%.
• Wetenschappelijke conclusie: Op maat gemaakte CAD/CAM-subperiostale titaniumimplantaten vormen een mogelijke behandelingsoptie voor ernstige alveolaire botatrofie, waarbij de anatomische locatie het risicoprofiel beïnvloedt.
• Beperkingen: Verschillen in de ernst van de behandelde gevallen kunnen de vergelijking tussen boven- en onderkaak hebben beïnvloed; aanvullende methodologische beperkingen worden niet beschreven.

10. Wetenschappelijke impact

Deze systematische review levert een belangrijke bijdrage aan de beschikbare kennis over patiëntspecifieke subperiostale implantaten die met moderne digitale productietechnieken worden vervaardigd. Naast een samenvatting van de implantaatoverleving biedt de studie nieuwe inzichten in de relatie tussen complicaties van de weke delen en de anatomische locatie van het implantaat.

De toepassing van overlevingsanalyse maakt het bovendien mogelijk om specifieke perioden met een verhoogd risico op implantaatverlies te identificeren. Deze bevindingen kunnen bijdragen aan de verdere ontwikkeling van follow-upprotocollen en vormen een waardevolle basis voor toekomstig longitudinaal onderzoek. Tegelijkertijd benadrukt de studie dat de indicatie voor patiëntspecifieke subperiostale implantaten steeds moet worden afgestemd op de individuele klinische situatie.

11. Redactionele conclusie

Deze systematische review met meta-analyse biedt een degelijk overzicht van de huidige klinische evidentie over op maat gemaakte CAD/CAM-titanium subperiostale implantaten. De resultaten ondersteunen het gebruik van deze implantaten bij ernstige alveolaire botatrofie, maar laten tevens zien dat de anatomische locatie een belangrijke rol speelt bij de langetermijnprognose. Vooral bij behandelingen in de bovenkaak zijn een zorgvuldige behandeling van de weke delen en langdurige klinische opvolging essentieel om de kans op een succesvol behandelresultaat te maximaliseren.