LANGETERMIJNOVERLEVING VAN SUBPERIOSTALE IMPLANTATEN: META-ANALYSE EN ACTUELE STAND VAN ZAKEN VAN SUBPERIOSTALE IMPLANTATEN VOOR DENTALE REVALIDATIE

Nils-Claudius Gellrich, Philippe Korn, Michael Neuhaus, Fritjof Lentge, Philipp Jehn, Björn Rahlf

Full text link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39578012/

Langetermijnoverleving van subperiostale implantaten: meta-analyse en actuele stand van zaken van subperiostale implantaten voor dentale revalidatie

1. Wetenschappelijke referentie

• Titel van de studie: Langetermijnoverleving van subperiostale implantaten: meta-analyse en actuele stand van zaken van subperiostale implantaten voor dentale revalidatie
• Auteurs: Nils-Claudius Gellrich, Philippe Korn, Michael Neuhaus, Fritjof Lentge, Philipp Jehn, Björn Rahlf
• Wetenschappelijk tijdschrift: Oral and Maxillofacial Surgery Clinics of North America
• Publicatiejaar: 2025
• DOI: https://doi.org/10.1016/j.coms.2024.09.006

2. Wetenschappelijke achtergrond

De behandeling van patiënten met ernstige maxillaire of mandibulaire atrofie blijft een van de grootste uitdagingen binnen de moderne implantologie en orale chirurgie. Hoewel endossale implantaten tegenwoordig de standaard vormen voor de meeste edentate patiënten, bestaan er klinische situaties waarin het beschikbare botvolume onvoldoende is voor conventionele implantaattherapie of waarin uitgebreide reconstructieve procedures noodzakelijk zouden zijn.

Subperiostale implantaten werden oorspronkelijk ontwikkeld als alternatief voor patiënten met een ernstig gereduceerd botaanbod. Door de opkomst van voorspelbare endossale implantaatbehandelingen en botaugmentatietechnieken nam het gebruik van deze implantaten sterk af. De recente ontwikkeling van digitale workflows, driedimensionale beeldvorming, CAD/CAM-technologieën en additieve productiemethoden heeft echter geleid tot een hernieuwde belangstelling voor patiëntspecifieke subperiostale implantaten.

Tegen deze achtergrond onderzoekt deze publicatie de beschikbare kennis over de langetermijnoverleving van subperiostale implantaten en de rol van moderne digitale ontwerpen binnen complexe dentale revalidatie.

3. Doel van de studie

Het primaire doel van deze studie was het evalueren van de beschikbare wetenschappelijke gegevens over de langetermijnoverleving van subperiostale implantaten.

Daarnaast wilden de auteurs de verschillen analyseren tussen historische subperiostale implantaatconcepten en moderne CAD/CAM-geproduceerde patiëntspecifieke implantaten, evenals de technische en prothetische factoren identificeren die mogelijk van invloed zijn op het klinische succes van deze behandelingen.

4. Methodologie

De auteurs voerden een uitgebreide literatuursearch uit in de MEDLINE-database met verschillende zoektermen met betrekking tot subperiostale implantaten, implantaatoverleving, langetermijnresultaten, CAD/CAM-technologie en patiëntspecifieke implantaatontwerpen.

Na screening en verwijdering van dubbele publicaties werden uiteindelijk 57 wetenschappelijke artikelen opgenomen in de analyse.

Daarvan:

• beschreven 12 publicaties de langetermijnresultaten van historische subperiostale implantaten;
• leverde 1 publicatie gegevens over langere follow-up van CAD/CAM-subperiostale implantaten met schroeffixatie;
• richtten 36 publicaties zich voornamelijk op technische aspecten zoals implantaatontwerp, productieprocessen, fixatiemethoden en prothetische reconstructies.

Naast overlevingsgegevens werden ook ontwerpkenmerken, fixatiestrategieën en prothetische concepten geëvalueerd.

5. Belangrijkste resultaten

De analyse toont aan dat historische en moderne subperiostale implantaten fundamenteel van elkaar verschillen.

Historische systemen werden doorgaans ontworpen om zich aan het botoppervlak aan te passen zonder rigide fixatie aan het ontvangende bot. Hoewel sommige studies gunstige overlevingscijfers rapporteerden, werden ook complicaties beschreven, waaronder infecties, implantaatmobiliteit en progressieve botresorptie.

Moderne CAD/CAM-gebaseerde implantaten volgen een volledig andere benadering. Deze implantaten worden individueel ontworpen op basis van digitale planning en vervolgens met meerdere schroeven stevig aan het bot gefixeerd. Volgens de auteurs vertegenwoordigt dit een wezenlijke verandering ten opzichte van de historische ontwerpen.

Een belangrijke bevinding van de review is dat er momenteel geen gevalideerde studies beschikbaar zijn met een follow-up van twintig jaar voor deze nieuwe generatie implantaten. De eerste resultaten met een follow-up van tien jaar worden in de nabije toekomst verwacht.

Daarnaast benadrukt de analyse het belang van rigide fixatie, een adequaat implantaatontwerp, optimale schroefverdeling, zorgvuldig beheer van de weke delen en een passend prothetisch concept.

6. Klinische analyse

Een van de belangrijkste bijdragen van deze publicatie is de duidelijke scheiding tussen historische en moderne subperiostale implantaten. Hoewel beide systemen dezelfde benaming dragen, verschillen zij aanzienlijk op het gebied van biomechanica, productieprocessen en klinische toepassing.

De auteurs suggereren dat veel van de complicaties die historisch met subperiostale implantaten werden geassocieerd, mogelijk eerder het gevolg waren van onvoldoende fixatie en technische beperkingen dan van het concept zelf. De introductie van digitale beeldvorming, CAD/CAM-ontwerp, selectieve lasersmelting en prothetisch gestuurde planning heeft geleid tot een fundamenteel nieuw behandelingsconcept.

Opvallend is ook de aandacht die wordt besteed aan de rol van de weke delen. Volgens de auteurs is een succesvolle revalidatie niet uitsluitend afhankelijk van de beschikbare bothoeveelheid. De kwaliteit, positionering en functionele integratie van de omliggende zachte weefsels lijken eveneens van cruciaal belang voor het langetermijnsucces.

Vanuit klinisch oogpunt suggereren deze bevindingen dat patiëntspecifieke subperiostale implantaten een aanvullende behandeloptie kunnen vormen voor patiënten met ernstige atrofie, post-oncologische defecten of situaties waarin uitgebreide botreconstructie niet haalbaar is.

Toch benadrukken de auteurs dat voorzichtigheid geboden blijft vanwege het beperkte aantal studies met langdurige follow-up.

7. Klinische toepassingen

De resultaten van deze studie kunnen relevant zijn voor:

• Ernstige maxillaire of mandibulaire atrofie.
• Volledige implantaatgedragen rehabilitatie van edentate patiënten.
• Complexe maxillofaciale reconstructies.
• Rehabilitatie na oncologische chirurgie.
• Patiënten die geen microvasculaire botreconstructie kunnen of willen ondergaan.
• Digitale implantaatplanning.
• CAD/CAM-gebaseerde gepersonaliseerde behandelconcepten.
• Implantaatgedragen prothetische reconstructies bij anatomisch uitdagende situaties.

De auteurs benadrukken dat succesvolle behandeling afhankelijk is van een geïntegreerde aanpak waarin chirurgie, digitale planning, implantaatontwerp en prothetiek nauw op elkaar worden afgestemd.

8. Evidentieniveau, beperkingen en transparantie

Deze publicatie kan worden beschouwd als een literatuurreview met meta-analytische evaluatie en technische analyse van de beschikbare gegevens.

Het evidentieniveau moet voorzichtig worden geïnterpreteerd, vooral voor moderne CAD/CAM-subperiostale implantaten. De huidige literatuur bestaat voornamelijk uit casusreeksen, observationele studies en retrospectieve analyses met relatief beperkte follow-upperioden.

Een belangrijke beperking die door de auteurs wordt genoemd, is het ontbreken van langetermijnonderzoeken voor de nieuwste generatie patiëntspecifieke implantaten.

Wat transparantie betreft, melden de auteurs dat zij sprekersvergoedingen hebben ontvangen van DePuy Synthes, Brainlab AG en KLS Martin Group. Er werd geen financiële ondersteuning ontvangen voor het schrijven van dit artikel.

9. Kernpunten van de studie

• Studietype: Literatuurreview met meta-analytische evaluatie.
• Evidentieniveau: Matig tot laag voor moderne CAD/CAM-implantaten.
• Aantal geïncludeerde studies: 57 publicaties.
• Aantal patiënten of implantaten: Variabel tussen de geïncludeerde studies.
• Follow-upduur: Variabel.
• Primaire uitkomstmaat: Langetermijnoverleving van subperiostale implantaten.
• Belangrijkste bevinding: Moderne CAD/CAM-subperiostale implantaten zijn niet rechtstreeks vergelijkbaar met historische ontwerpen.
• Wetenschappelijke conclusie: Rigide fixatie en patiëntspecifieke digitale planning lijken belangrijke succesfactoren te zijn.
• Belangrijkste beperking: Gebrek aan langetermijngegevens voor moderne implantaatgeneraties.

10. Wetenschappelijke impact

Deze studie levert een belangrijke bijdrage aan het actuele debat over de plaats van subperiostale implantaten binnen de moderne digitale implantologie. De auteurs stellen dat de huidige generatie patiëntspecifieke implantaten niet moet worden beschouwd als een eenvoudige voortzetting van historische concepten, maar als een fundamenteel nieuwe behandelcategorie die mogelijk wordt gemaakt door technologische innovaties.

De publicatie biedt een waardevol overzicht van de evolutie van implantaatontwerpen en onderstreept het potentieel van digitale workflows voor patiënten met ernstige anatomische beperkingen. Tegelijkertijd wijst zij op een belangrijke kenniskloof binnen de wetenschappelijke literatuur.

Hoewel de eerste klinische resultaten veelbelovend lijken in geselecteerde indicaties, zijn langere follow-upstudies noodzakelijk om de duurzaamheid, veiligheid en voorspelbaarheid van deze behandelingen definitief te kunnen beoordelen.

Daarmee vormt deze review zowel een samenvatting van de huidige stand van kennis als een uitgangspunt voor toekomstig onderzoek.

11. Redactionele conclusie

Deze review laat zien dat moderne CAD/CAM-subperiostale implantaten fundamenteel verschillen van hun historische voorgangers dankzij digitale planning, patiëntspecifiek ontwerp en rigide botfixatie. De beschikbare gegevens wijzen op een potentieel waardevolle rol bij ernstige atrofie en complexe implantologische revalidaties. Door het ontbreken van robuuste langetermijngegevens moeten de huidige resultaten echter met de nodige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd. Verdere klinische studies met langdurige follow-up zijn noodzakelijk om de werkelijke voorspelbaarheid en duurzaamheid van deze innovatieve implantaatoplossingen te bevestigen.