Gepersonaliseerde subperiostale implantaten voor de revalidatie van een ernstig geatrofieerde tandeloze bovenkaak na meerdere mislukkingen van conventionele en jukbeenimplantaten: een casusbeschrijving

Lara Wirth, Kevin Spencer, Larry Benge, George Dimitroulis.

Full text link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41079132/ 

Gepersonaliseerde subperiostale implantaten voor de revalidatie van een ernstig geatrofieerde tandeloze bovenkaak na meerdere mislukkingen van conventionele en jukbeenimplantaten: een casusbeschrijving

1. Wetenschappelijke referentie

• Titel van de studie: Custom subperiosteal implants used to rehabilitate the atrophic edentulous maxilla following multiple failures of both conventional as well as zygomatic implants: a case report
• Auteurs: Lara Wirth, Kevin Spencer, Larry Benge, George Dimitroulis.
• Wetenschappelijk tijdschrift: Journal of Surgical Case Reports
• Publicatiejaar: 2025.
• DOI: 10.1093/jscr/rjaf319.

2. Wetenschappelijke achtergrond

De implantologische revalidatie van een ernstig geatrofieerde bovenkaak behoort tot de grootste uitdagingen binnen de moderne orale chirurgie en implantologie. Deze problematiek is nog complexer bij patiënten met een schisis van lip en gehemelte, die vaak meerdere chirurgische ingrepen hebben ondergaan en als gevolg daarvan een aanzienlijke hoeveelheid alveolair bot en zachte weefsels kunnen verliezen. Hierdoor wordt de plaatsing van conventionele tandimplantaten sterk bemoeilijkt. In dergelijke gevallen worden jukbeenimplantaten vaak toegepast wanneer het resterende botvolume onvoldoende is voor conventionele implantaten.

De ontwikkeling van digitale workflows, CAD/CAM-technologie en additieve productietechnieken heeft geleid tot een hernieuwde belangstelling voor gepersonaliseerde subperiostale implantaten. Deze implantaten worden individueel ontworpen op basis van de resterende anatomie van de patiënt en kunnen een alternatief bieden wanneer conventionele implantologische behandelingen niet langer mogelijk zijn. In deze casus wordt het gebruik van deze technologie beschreven bij een patiënt met herhaalde implantaatmislukkingen, waardoor nieuwe inzichten ontstaan in de behandeling van uiterst complexe klinische situaties.

3. Doel van de studie

Het doel van deze casusbeschrijving was het beschrijven van de behandeling van een 72-jarige patiënt met een schisis, volledige tandeloosheid en ernstige atrofie van de bovenkaak na het falen van zowel conventionele endossale implantaten als jukbeenimplantaten. De auteurs wilden de klinische haalbaarheid aantonen van gepersonaliseerde subperiostale implantaten, ontworpen met behulp van CAD/CAM-technologie en vervaardigd uit titanium, om een implantaatgedragen prothetische revalidatie mogelijk te maken wanneer verdere plaatsing van conventionele implantaten niet langer uitvoerbaar was door het uitgebreide verlies van hard en zacht weefsel.

4. Methodologie

Deze publicatie betreft een casusbeschrijving van de behandeling van één 72-jarige patiënt met een niet-gecorrigeerde unilaterale volledige schisis en een bijzonder complexe chirurgische voorgeschiedenis. Gedurende ongeveer tien jaar onderging de patiënt meerdere implantologische behandelingen, waaronder conventionele tandimplantaten en jukbeenimplantaten. Uiteindelijk moesten alle implantaten worden verwijderd vanwege complicaties zoals infectie, chronische sinusitis, peri-implantaire botafbraak en onvoldoende osseointegratie.

Vanwege de uitgesproken atrofie van de bovenkaak en het ernstige verlies van hard en zacht weefsel werd een nieuwe behandeling met conventionele implantaten niet langer haalbaar geacht. Daarom werden twee gepersonaliseerde subperiostale titaniumimplantaten gepland met behulp van computertomografie en een volledig digitale CAD/CAM-workflow. De implantaten werden met meerdere zelftappende schroeven aan het resterende bot gefixeerd, terwijl twee reeds aanwezige tuberositeitsimplantaten behouden bleven en geïntegreerd werden in de definitieve prothetische constructie. Drie maanden na de operatie werden digitale afdrukken gemaakt en zes maanden na de ingreep werd de definitieve prothese geplaatst. De studie rapporteert geen kwantitatieve uitkomstmaten buiten het beschreven klinische resultaat.

5. Belangrijkste resultaten

Deze casusbeschrijving laat zien dat een succesvolle implantaatgedragen revalidatie mogelijk was, ondanks een uitzonderlijk complexe klinische situatie die werd gekenmerkt door het herhaaldelijk falen van zowel conventionele implantaten als jukbeenimplantaten. Na de plaatsing van twee gepersonaliseerde subperiostale implantaten, gecombineerd met de twee resterende tuberositeitsimplantaten, verliepen zowel de chirurgische ingreep als de wondgenezing zonder door de auteurs gerapporteerde postoperatieve complicaties. Drie maanden na de operatie werden digitale scans uitgevoerd voor de vervaardiging van de metalen prothesestructuur, waarna de definitieve prothese zes maanden na de ingreep werd geplaatst.

Op het moment van publicatie beschikte de patiënt over een functionele implantaatgedragen prothese die werd ondersteund door de combinatie van de gepersonaliseerde subperiostale implantaten en de resterende endossale implantaten. Tijdens de beschreven follow-upperiode werden geen postoperatieve complicaties gemeld. Volgens de auteurs bood deze behandeling een therapeutisch alternatief voor een patiënt bij wie verdere conventionele implantaten, jukbeenimplantaten of aanvullende reconstructieve ingrepen niet langer mogelijk waren vanwege het ernstige verlies van bot- en weke delen. Aangezien het echter om één enkele casus gaat, kunnen op basis van deze resultaten geen conclusies worden getrokken over de voorspelbaarheid of de langetermijnresultaten van deze techniek.

6. Klinische analyse

Deze casus illustreert het potentiële belang van gepersonaliseerde subperiostale implantaten bij een van de meest uitdagende indicaties binnen de orale implantologie: de revalidatie van een ernstig geatrofieerde bovenkaak nadat zowel conventionele endossale implantaten als jukbeenimplantaten zijn mislukt. Bij de beschreven patiënt werden de therapeutische beperkingen niet uitsluitend veroorzaakt door een tekort aan beschikbaar bot, maar ook door het uitgebreide verlies van zachte weefsels en de gevolgen van meerdere eerdere chirurgische behandelingen. Dankzij een implantaat dat specifiek werd ontworpen op basis van de resterende anatomie kon een stabiele basis worden gecreëerd voor een functionele prothetische revalidatie.

De auteurs plaatsen deze casus binnen de recente ontwikkeling van CAD/CAM-vervaardigde subperiostale implantaten. In de discussie verwijzen zij naar studies die suggereren dat dergelijke implantaten de functionele belasting over een groter botoppervlak kunnen verdelen en mogelijk onmiddellijke functionele belasting mogelijk maken, terwijl invasievere reconstructieve procedures kunnen worden vermeden. Deze bevindingen zijn echter afkomstig uit de wetenschappelijke literatuur die door de auteurs wordt aangehaald en vormen geen rechtstreeks aangetoond resultaat van de huidige casus.

Vanuit klinisch oogpunt toont deze publicatie aan dat gepersonaliseerde subperiostale implantaten een waardevolle reddingsoptie kunnen zijn voor zorgvuldig geselecteerde patiënten bij wie conventionele implantologische behandelingen niet langer uitvoerbaar zijn. Het bewijsniveau blijft echter beperkt. De auteurs benadrukken zelf dat er nog weinig langetermijngegevens beschikbaar zijn over de duurzaamheid van deze implantaten en pleiten voor prospectieve studies met grotere patiëntengroepen en langere follow-up om de overleving van de implantaten, mogelijke complicaties en de optimale klinische indicaties beter te kunnen beoordelen.

7. Klinische toepassingen

De resultaten van deze casus hebben betrekking op een zeer specifieke klinische situatie en kunnen niet zonder meer worden geëxtrapoleerd naar alle edentate patiënten. Toch suggereert de studie dat gepersonaliseerde subperiostale implantaten een therapeutisch alternatief kunnen vormen voor patiënten met ernstige atrofie van de bovenkaak, uitgebreid verlies van hard en zacht weefsel of herhaald falen van conventionele endossale en jukbeenimplantaten, wanneer verdere implantologische behandelingen met traditionele technieken niet langer haalbaar zijn.

De beschreven behandeling is gebaseerd op een volledig digitale workflow, waarbij driedimensionale beeldvorming, CAD/CAM-planning en additieve productie worden gecombineerd om een titaniumimplantaat te vervaardigen dat nauwkeurig aansluit op de resterende anatomie van de patiënt. In de beschreven casus maakte deze gepersonaliseerde oplossing het mogelijk een implantaatgedragen obturatorprothese te ondersteunen in een situatie waarin conventionele reconstructieve opties waren uitgeput. Omdat de beschikbare evidentie gebaseerd is op één enkele casus, moeten deze resultaten worden beschouwd als een bewijs van technische haalbaarheid en niet als een bevestiging van de klinische effectiviteit van deze behandelingsmethode voor een bredere patiëntengroep.

8. Bewijsniveau, beperkingen en transparantie

Deze publicatie betreft een casusbeschrijving en vertegenwoordigt daarmee een laag niveau van wetenschappelijk bewijs. Hoewel de auteurs een innovatieve behandelingsstrategie uitvoerig beschrijven voor een uitzonderlijk complexe klinische situatie, kunnen op basis hiervan geen conclusies worden getrokken over de werkzaamheid, voorspelbaarheid of superioriteit van deze techniek ten opzichte van andere behandelingsopties.

De auteurs geven aan dat de huidige kennis over de duurzaamheid en de langetermijnprestaties van gepersonaliseerde subperiostale implantaten nog beperkt is. Zij benadrukken daarom de noodzaak van prospectieve klinische studies met grotere patiëntenaantallen en langere follow-upperioden om de plaats van deze implantaten binnen de behandeling van ernstig geatrofieerde bovenkaken beter te kunnen bepalen.

Wat de transparantie betreft, wordt een belangenconflict vermeld: George Dimitroulis is oprichter en klinisch directeur van MAXONIQ, het bedrijf dat de in deze casus gebruikte gepersonaliseerde subperiostale implantaten heeft ontwikkeld en geproduceerd. Daarnaast vermelden de auteurs dat de patiënt schriftelijke geïnformeerde toestemming heeft gegeven voor publicatie van de casus en dat het onderzoek geen externe financiering heeft ontvangen. Deze informatie dient te worden meegewogen bij de interpretatie van de resultaten.

9. Belangrijkste punten van de studie

• Studietype: Casusbeschrijving.
• Bewijsniveau: Laag.
• Onderzochte populatie: Eén patiënt met een schisis, volledige tandeloosheid en ernstige atrofie van de bovenkaak na meerdere implantaatmislukkingen.
• Aantal patiënten: 1.
• Gebruikte implantaten: Twee gepersonaliseerde subperiostale titaniumimplantaten gecombineerd met twee reeds aanwezige tuberositeitsimplantaten.
• Gerapporteerde follow-up: Definitieve prothese geplaatst zes maanden na de operatie; geen langetermijngegevens beschikbaar.
• Primair eindpunt: Haalbaarheid van implantologische revalidatie na falen van conventionele en jukbeenimplantaten.
• Belangrijkste resultaat: Functionele implantaatgedragen prothetische revalidatie zonder gerapporteerde postoperatieve complicaties gedurende de beschreven observatieperiode.
• Wetenschappelijke conclusie: Gepersonaliseerde subperiostale implantaten kunnen een reconstructief alternatief vormen voor zorgvuldig geselecteerde patiënten wanneer conventionele implantologische technieken niet langer toepasbaar zijn.
• Belangrijkste beperkingen: Eén enkele casus, geen controlegroep, beperkte follow-up en ontbreken van langetermijngegevens over implantaatoverleving.

10. Wetenschappelijke impact

Deze casusbeschrijving levert een waardevolle bijdrage aan de beschikbare literatuur over het gebruik van gepersonaliseerde subperiostale implantaten voor de revalidatie van ernstig geatrofieerde bovenkaken. Het belangrijkste wetenschappelijke belang ligt in de beschrijving van een uitzonderlijke klinische situatie waarin zowel conventionele endossale implantaten als jukbeenimplantaten reeds waren mislukt, waardoor de patiënt geen gebruikelijke reconstructieve mogelijkheden meer had. In deze context maakte het gebruik van individueel ontworpen CAD/CAM-implantaten een functionele revalidatie mogelijk door optimaal gebruik te maken van de resterende anatomie van de patiënt.

Naast het individuele klinische resultaat benadrukt de studie het potentieel van digitale technologieën, driedimensionale planning en additieve productie om de therapeutische mogelijkheden binnen de complexe orale implantologie uit te breiden. De auteurs erkennen echter dat de huidige wetenschappelijke onderbouwing nog beperkt is, met name wat betreft implantaatoverleving, biologische complicaties en functionele stabiliteit op lange termijn. Daarom moet deze publicatie vooral worden beschouwd als een bewijs van technische en klinische haalbaarheid en niet als een definitieve bevestiging van de effectiviteit van gepersonaliseerde subperiostale implantaten. Tevens onderstreept zij de noodzaak van grotere prospectieve onderzoeken met langdurige follow-up.

11. Redactionele conclusie

Deze casus laat zien dat gepersonaliseerde subperiostale implantaten een waardevolle reddingsbehandeling kunnen vormen voor uiterst complexe gevallen van revalidatie van de bovenkaak, wanneer zowel conventionele implantaten als jukbeenimplantaten geen haalbare behandeloptie meer zijn. Dankzij een volledig digitale workflow, CAD/CAM-planning en de vervaardiging van patiëntspecifieke titaniumimplantaten kon ondanks ernstige anatomische beperkingen een functionele implantaatgedragen prothetische revalidatie worden gerealiseerd. Vanwege het lage bewijsniveau van een enkele casus en het ontbreken van langetermijngegevens moeten deze resultaten echter met de nodige voorzichtigheid worden geïnterpreteerd. Prospectieve klinische studies met grotere patiëntengroepen en langere follow-up zijn noodzakelijk om de veiligheid, duurzaamheid en klinische indicaties van deze veelbelovende behandelingsstrategie nauwkeuriger vast te stellen.