Bibliografia
Radiologiczna ocena przebudowy kości po implantacji podokostnowego implantu szczękowego wytwarzanego metodą przyrostową (AMSJI) w szczęce: roczne badanie obserwacyjne
Full text links: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34441837/
Radiologiczna ocena przebudowy kości po implantacji podokostnowego implantu szczękowego wytwarzanego metodą przyrostową (AMSJI) w szczęce: roczne badanie obserwacyjne
1. Dane bibliograficzne
- Tytuł badania: Radiologiczna ocena przebudowy kości po implantacji podokostnowego implantu szczękowego wytwarzanego metodą przyrostową (AMSJI) w szczęce: roczne badanie obserwacyjne
- Autorzy: Casper Van den Borre, Marco Rinaldi, Björn De Neef, Natalie A. J. Loomans, Erik Nout, Luc Van Doorne, Ignace Naert, Constantinus Politis, Hylke Schouten, Geert Klomp, Ludovic Beckers, Marshall M. Freilich, Maurice Y. Mommaerts
- Czasopismo naukowe: Journal of Clinical Medicine
- Rok publikacji: 2021
- DOI: 10.3390/jcm10163542
2. Tło naukowe
Leczenie ciężkiej atrofii szczęki pozostaje jednym z najbardziej złożonych wyzwań w implantologii stomatologicznej. Gdy objętość pozostałej tkanki kostnej staje się niewystarczająca do wszczepienia konwencjonalnych implantów śródkostnych, klinicyści często muszą rozważyć procedury rekonstrukcji kości, niekiedy rozległe i przeprowadzane wieloetapowo.
Pojawienie się technologii cyfrowych, planowania trójwymiarowego oraz wytwarzania przyrostowego ponownie wzbudziło zainteresowanie niektórymi historycznymi koncepcjami, zwłaszcza implantami podokostnowymi. Indywidualnie projektowane implanty podokostnowe wykonywane metodą druku 3D stanowią podejście mające na celu przezwyciężenie ograniczeń związanych z ekstremalnym niedoborem kości, przy jednoczesnym umożliwieniu stałej rehabilitacji protetycznej wspartej na implantach.
W tym kontekście ocena zachowania tkanki kostnej wokół tych konstrukcji stanowi istotne zagadnienie. Ważnym pytaniem pozostaje potencjalny wpływ tych struktur na przebudowę kości szczęki oraz ryzyko wtórnej atrofii po obciążeniu protetycznym.
3. Cel badania
Głównym celem autorów była ocena zmian kostnych obserwowanych w szczęce po rehabilitacji z wykorzystaniem indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych AMSJI (Additively Manufactured Subperiosteal Jaw Implant).
Dokładniej, badanie miało na celu ocenę, za pomocą trójwymiarowej analizy radiologicznej, zjawisk resorpcji lub apozycji kości na poziomie wyrostka zębodołowego oraz w obszarach podparcia implantu w pierwszym roku po obciążeniu funkcjonalnym.
4. Metodologia
Jest to prospektywne, wieloośrodkowe badanie przeprowadzone przez International Workgroup on AMSJI.
Do badania włączono piętnastu pacjentów z ciężką atrofią szczęki klasy V lub wyższej według klasyfikacji Cawooda i Howella.
Pacjenci przeszli badania tomografii komputerowej lub CBCT wykonane po jednym miesiącu (T1) oraz po dwunastu miesiącach (T2) od ostatecznego obciążenia implantów AMSJI. Dane DICOM zostały poddane segmentacji, a następnie nałożone na siebie przy użyciu specjalistycznego oprogramowania w celu porównania objętości kości w czasie.
Wstępnie zdefiniowane punkty referencyjne wybrano na wyrostku zębodołowym, pod skrzydłami mocującymi oraz pod bazalną strukturą implantu w celu ilościowej oceny zmian kostnych.
Analizowany okres obserwacji wynosił dwanaście miesięcy po rehabilitacji funkcjonalnej.
5. Główne wyniki
Piętnastu włączonych pacjentów było obserwowanych przez rok po obciążeniu rehabilitacji wspartej na implantach. Pomiędzy ocenami wykonanymi po jednym i po dwunastu miesiącach nie odnotowano żadnego dyskomfortu zgłaszanego przez pacjentów ani żadnych powikłań klinicznych zgłaszanych przez lekarzy.
Analiza radiologiczna wykazała ograniczoną przebudowę kości.
Na poziomie wyrostka zębodołowego średnia resorpcja obserwowana w sześciu badanych punktach referencyjnych wyniosła 0,26 mm (odchylenie standardowe 0,65 mm).
Pod skrzydłami mocującymi oraz pod bazalną strukturą AMSJI zmiany kostne były jeszcze mniejsze, ze średnią resorpcją wynoszącą 0,088 mm (odchylenie standardowe 0,29 mm).
Autorzy odnotowali również obecność lokalnych obszarów apozycji kości w obrębie skrzydeł mocujących, jednak nie byli w stanie ich dokładnie zmierzyć z powodu artefaktów radiologicznych związanych z tytanem.
Ogólnie wyniki sugerują znaczną stabilność kostną wokół badanych implantów w pierwszym roku funkcjonowania.
6. Analiza kliniczna
Badanie dostarcza interesujących danych dotyczących rozwiązania terapeutycznego przeznaczonego dla pacjentów z zaawansowaną atrofią szczęki, czyli populacji, dla której konwencjonalne opcje implantologiczne mogą być ograniczone.
Główne znaczenie badania polega na bezpośredniej ocenie przebudowy kości wokół indywidualnie projektowanego implantu podokostnowego stworzonego przy użyciu cyfrowego przepływu pracy integrującego CBCT, projektowanie wspomagane komputerowo oraz wytwarzanie przyrostowe. Wyniki wskazują, że zmierzone zmiany kostne pozostawały niewielkie w pierwszym roku po rehabilitacji.
Z klinicznego punktu widzenia obserwacje te mogą być interpretowane jako korzystny sygnał dotyczący tolerancji kostnej tej metody. Autorzy szczególnie podkreślają brak istotnej resorpcji pod obszarami podparcia implantu, co stanowi ważny element historycznej debaty dotyczącej implantów podokostnowych.
Dane te nie pozwalają jednak na wyciągnięcie ostatecznych wniosków dotyczących długoterminowej trwałości systemu. Okres obserwacji ogranicza się do dwunastu miesięcy, a badanie nie obejmuje grupy porównawczej wykorzystującej inne strategie rehabilitacyjne, takie jak przeszczepy kostne, implanty jarzmowe czy konwencjonalne protokoły implantologiczne.
Wyniki należy zatem interpretować jako dane wstępne wspierające biologiczną wykonalność tej technologii, a nie jako ostateczny dowód przewagi klinicznej.
7. Zastosowania kliniczne
Wyniki tego badania mogą być szczególnie istotne w kontekście:
- ciężkiej atrofii szczęki (klasa V lub wyższa według Cawooda i Howella);
- rehabilitacji implantologicznej pacjentów całkowicie bezzębnych;
- cyfrowego planowania implantologicznego opartego na CBCT;
- protokołów CAD/CAM oraz indywidualnego wytwarzania przyrostowego;
- sytuacji, w których ilość pozostałej kości ogranicza możliwość zastosowania konwencjonalnych implantów śródkostnych;
- strategii rekonstrukcji szczękowo-twarzowej opartych na indywidualizowanych implantach podokostnowych.
Badanie nie pozwala jednak na określenie wyłącznych wskazań klinicznych ani na bezpośrednie porównanie tej metody z technikami przeszczepów kostnych lub innymi alternatywami implantologicznymi.
8. Poziom dowodów, ograniczenia i przejrzystość
Publikacja ta stanowi prospektywne, wieloośrodkowe badanie obserwacyjne obejmujące piętnastu pacjentów.
Poziom dowodów pozostaje umiarkowany ze względu na ograniczoną liczebność próby oraz brak grupy kontrolnej. Czas obserwacji jest również stosunkowo krótki, ponieważ ogranicza się do jednego roku od obciążenia.
Autorzy zgłaszają dobrą powtarzalność pomiarów radiologicznych dzięki analizom zgodności wewnątrz- i międzyobserwacyjnej.
Omówiono kilka ograniczeń metodologicznych, w szczególności trudności segmentacji CBCT związane z artefaktami tytanowymi, czasami niską jakością kości oraz ograniczeniami właściwymi dla metod trójwymiarowej superpozycji.
W zakresie przejrzystości Maurice Y. Mommaerts deklaruje pełnienie funkcji dyrektora ds. innowacji w CADskills BV, spółce związanej z koncepcją AMSJI. Pozostali autorzy nie zgłaszają konfliktów interesów.
9. Kluczowe punkty badania
- Typ badania: Prospektywne badanie wieloośrodkowe
- Poziom dowodów: Prospektywne badanie obserwacyjne
- Analizowana populacja: Pacjenci z ciężką atrofią szczęki
- Liczba pacjentów: 15
- Liczba implantów: Obustronne AMSJI; całkowita liczba implantów nie została określona w dostarczonych danych
- Czas obserwacji: 12 miesięcy po obciążeniu
- Główne oceniane kryterium: Radiologiczna przebudowa kości wokół AMSJI
- Główny wynik: Średnia resorpcja 0,26 mm na poziomie wyrostka oraz 0,088 mm pod obszarami podparcia
- Wniosek naukowy: Ograniczona przebudowa kości w pierwszym roku funkcjonowania
- Potencjalne ograniczenia: Mała liczebność próby, brak grupy kontrolnej, obserwacja ograniczona do jednego roku oraz ograniczenia związane z analizą radiologiczną
10. Znaczenie naukowe
Badanie to wnosi wkład do rozwijającej się literatury poświęconej indywidualnie projektowanym implantom podokostnowym wykonywanym metodą druku 3D. Chociaż urządzenia te ponownie zyskują zainteresowanie dzięki technologiom cyfrowym, obiektywne dane kliniczne pozostają nadal stosunkowo ograniczone.
Głównym wkładem tej pracy jest dostarczenie ilościowej radiologicznej oceny przebudowy kości po rehabilitacji z wykorzystaniem AMSJI. Przedstawione obserwacje sugerują, że metoda ta nie wiąże się ze znaczącą resorpcją kości w pierwszym roku funkcjonowania.
Wyniki te wzmacniają naukowe zainteresowanie koncepcją AMSJI jako potencjalną alternatywą w niektórych przypadkach zaawansowanej atrofii szczęki. Przyczyniają się również do dokumentowania biologicznych interakcji pomiędzy kością szczęki a indywidualnie projektowanymi implantami podokostnowymi nowej generacji.
Niemniej jednak konieczne będą badania obejmujące większą liczbę pacjentów oraz dłuższy okres obserwacji w celu potwierdzenia zaobserwowanej stabilności i dokładniejszego określenia miejsca tej metody w arsenale terapeutycznym zaawansowanej implantologii.
11. Wniosek redakcyjny
To prospektywne badanie dostarcza korzystnych wstępnych danych klinicznych dotyczących zachowania kości wokół indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych AMSJI stosowanych u pacjentów z ciężką atrofią szczęki. Zmiany kostne obserwowane po roku wydają się ograniczone zarówno na poziomie wyrostka zębodołowego, jak i w obszarach podparcia implantu. Pomimo tych zachęcających wyników ograniczona liczba pacjentów oraz krótki okres obserwacji klinicznej wymagają ostrożnej interpretacji. Dłuższe obserwacje będą konieczne w celu potwierdzenia biologicznej stabilności tego rozwiązania rehabilitacji implantologicznej.
