Rehabilitacja szczęki z zastosowaniem implantów podokostnowych w połączeniu z osteotomią Le Fort I – opis techniki

Debortoli, O. Rios, S. Latreche, F. Afota, R. Castro, C. Savoldelli

Full text link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40675334/

Rehabilitacja szczęki z zastosowaniem implantów podokostnowych w połączeniu z osteotomią Le Fort I – opis techniki

1. Dane bibliograficzne

• Tytuł badania: Maxillary Rehabilitation using subperiosteal implants associated with a Lefort 1 Osteotomy: a technical note
• Tytuł w języku polskim: Rehabilitacja szczęki z zastosowaniem implantów podokostnowych w połączeniu z osteotomią Le Fort I – opis techniki
• Autorzy: C. Debortoli, O. Rios, S. Latreche, F. Afota, R. Castro, C. Savoldelli
• Czasopismo naukowe: Journal of Stomatology, Oral and Maxillofacial Surgery
• Rok publikacji: 2025
• DOI: 10.1016/j.jormas.2025.102497

2. Tło naukowe

Rehabilitacja pacjentów z zaawansowanym zanikiem szczęki pozostaje jednym z największych wyzwań współczesnej implantologii stomatologicznej oraz chirurgii jamy ustnej i szczękowo-twarzowej. Znaczna utrata kości często ogranicza możliwość zastosowania klasycznych implantów śródkostnych, co wymaga wykorzystania alternatywnych metod rekonstrukcyjnych dostosowanych do szczególnie trudnych warunków anatomicznych. Rozwój cyfrowego planowania leczenia oraz technologii CAD/CAM przyczynił się w ostatnich latach do ponownego zainteresowania indywidualnie projektowanymi implantami podokostnowymi jako rozwiązaniem dla wybranych przypadków klinicznych.

Jednocześnie niedobór kości nie zawsze stanowi jedyny problem terapeutyczny. U części pacjentów ciężki zanik szczęki współistnieje z dysproporcją szkieletową w płaszczyźnie strzałkowej, co utrudnia uzyskanie prawidłowej rehabilitacji protetycznej bez znacznych kompensacji protetycznych. W odpowiedzi na tę sytuację autorzy przedstawiają technikę łączącą osteotomię Le Fort I z zastosowaniem implantów podokostnowych, integrując korekcję szkieletową z rehabilitacją implantoprotetyczną w ramach jednego postępowania chirurgicznego.

3. Cel badania

Celem niniejszego opracowania jest przedstawienie techniki chirurgicznej polegającej na jednoczesnym wykonaniu osteotomii Le Fort I oraz wszczepieniu indywidualnie zaprojektowanych implantów podokostnowych u pacjentów z ciężkim zanikiem szczęki współistniejącym z dysproporcją szkieletową w płaszczyźnie strzałkowej. Według autorów takie postępowanie ma ograniczyć zakres późniejszych kompensacji protetycznych poprzez równoczesną korekcję ustawienia szczęki. Publikacja ma charakter wyłącznie opisowy i nie została zaprojektowana w celu oceny skuteczności klinicznej ani porównania tej metody z innymi sposobami leczenia.

4. Metodologia

Publikacja ma formę opisu techniki chirurgicznej (technical note). Zabieg wykonywany jest w znieczuleniu ogólnym i obejmuje połączenie osteotomii Le Fort I z implantacją podokostnowych implantów wykonywanych indywidualnie dla pacjenta. Po wykonaniu osteotomii implanty stabilizowane są za pomocą osteosyntezy, natomiast repozycję szczęki przeprowadza się z zachowaniem prawidłowych relacji zgryzowych dzięki śródoperacyjnemu prowadzeniu okluzyjnemu.

Dostępne informacje ograniczają się do opisu przebiegu operacji. Streszczenie nie zawiera danych dotyczących liczby leczonych pacjentów, kryteriów kwalifikacji, czasu obserwacji, parametrów oceny wyników ani metod analizy statystycznej. Nie przedstawiono również danych dotyczących efektów klinicznych zastosowanej techniki.

5. Główne wyniki

Publikacja przedstawia przede wszystkim nową koncepcję chirurgiczną, a nie wyniki badania klinicznego. Autorzy opisują procedurę, w której korekcja położenia szczęki za pomocą osteotomii Le Fort I jest wykonywana równocześnie z umieszczeniem i stabilizacją implantów podokostnowych. Zgodnie z przedstawionym założeniem takie postępowanie może ograniczyć konieczność stosowania rozległych kompensacji protetycznych u pacjentów z dysproporcjami szkieletowymi w płaszczyźnie strzałkowej.

Istotnym elementem procedury jest utrzymanie prawidłowej relacji okluzyjnej podczas repozycji szczęki i stabilizacji implantów, co ma umożliwić jednoczesne uzyskanie właściwego ustawienia szkieletowego oraz odpowiedniego położenia przyszłej rekonstrukcji protetycznej.

Jednocześnie streszczenie nie zawiera żadnych danych ilościowych dotyczących wyników leczenia. Nie przedstawiono informacji na temat przeżywalności implantów, powikłań biologicznych lub mechanicznych, wyników funkcjonalnych, stabilności protetycznej, satysfakcji pacjentów ani okresu obserwacji. Na podstawie dostępnych informacji można zatem ocenić jedynie założenia techniczne procedury, natomiast nie jest możliwa ocena jej skuteczności klinicznej ani długoterminowej przewidywalności.

6. Analiza kliniczna

Najważniejszą wartością tej publikacji jest przedstawienie zintegrowanego podejścia do leczenia pacjentów z jednoczesnym ciężkim zanikiem szczęki oraz dysproporcją szkieletową w płaszczyźnie strzałkowej. W takich przypadkach samo odtworzenie podłoża kostnego może nie wystarczać do uzyskania optymalnej rehabilitacji funkcjonalnej i protetycznej, ponieważ położenie szczęki w istotny sposób wpływa na końcowy efekt leczenia.

Opisana technika zakłada wykonanie korekcji szkieletowej równocześnie z implantacją implantów podokostnowych. Z koncepcyjnego punktu widzenia takie rozwiązanie może stworzyć korzystniejsze warunki anatomiczne dla przyszłej odbudowy implantoprotetycznej i ograniczyć konieczność stosowania rozbudowanych kompensacji protetycznych.

Interpretacja tych założeń wymaga jednak ostrożności. Publikacja ma charakter opisu techniki, a nie badania klinicznego oceniającego skuteczność leczenia. Potencjalne korzyści przedstawione przez autorów nie są poparte wynikami klinicznymi ani analizą porównawczą z innymi metodami terapeutycznymi.

Autorzy podkreślają również, że procedura wymaga wysokiego poziomu doświadczenia chirurgicznego. Sugeruje to, że technika może znaleźć zastosowanie przede wszystkim w wyspecjalizowanych ośrodkach dysponujących doświadczeniem w zaawansowanej implantologii, chirurgii ortognatycznej oraz cyfrowym planowaniu leczenia. Ze względu na brak danych z obserwacji klinicznej nie można obecnie ocenić jej wpływu na długoterminową stabilność implantów, funkcję narządu żucia ani trwałość rehabilitacji protetycznej.

7. Zastosowania kliniczne

Na podstawie dostępnych informacji opisana technika jest przeznaczona przede wszystkim dla pacjentów z zaawansowanym zanikiem szczęki współistniejącym z dysproporcją szkieletową w płaszczyźnie strzałkowej. W takich przypadkach połączenie osteotomii Le Fort I z indywidualnie projektowanymi implantami podokostnowymi ma umożliwić jednoczesną korekcję położenia szczęki oraz przygotowanie podłoża do rehabilitacji implantoprotetycznej.

Przedstawiona koncepcja może mieć zastosowanie w sytuacjach, w których klasyczna rehabilitacja protetyczna wymagałaby znacznych kompensacji w celu uzyskania prawidłowej okluzji. Publikacja podkreśla również znaczenie cyfrowych procesów planowania leczenia w przygotowaniu złożonych zabiegów rekonstrukcyjnych oraz projektowaniu indywidualnych implantów podokostnowych.

Dostępne dane nie pozwalają jednak określić szczegółowych wskazań klinicznych, kryteriów kwalifikacji pacjentów ani ewentualnych przewag tej metody nad innymi technikami rekonstrukcyjnymi. Z tego względu publikację należy traktować jako opis nowej strategii chirurgicznej, a nie jako podstawę do formułowania zaleceń klinicznych.

8. Poziom wiarygodności dowodów, ograniczenia i przejrzystość

Publikacja ma charakter opisu techniki (technical note), co odpowiada niskiemu poziomowi dowodów naukowych. Jej głównym celem jest przedstawienie innowacyjnej procedury chirurgicznej, a nie systematyczna ocena jej skuteczności klinicznej.

W streszczeniu nie podano liczby leczonych pacjentów, czasu obserwacji, kryteriów oceny ani danych ilościowych dotyczących przeżywalności implantów, powikłań biologicznych i mechanicznych, wyników funkcjonalnych czy efektów protetycznych. Ograniczenia te uniemożliwiają ocenę skuteczności klinicznej, powtarzalności oraz długoterminowej przewidywalności proponowanej techniki.

Ponadto dostępne informacje nie zawierają danych dotyczących konfliktów interesów, źródeł finansowania ani powiązań autorów z producentami wyrobów medycznych. W związku z tym nie można dokonać oceny tych aspektów. Wnioski płynące z publikacji należy interpretować wyłącznie w kontekście opisowego charakteru przedstawionej pracy.

9. Kluczowe informacje dotyczące badania

• Rodzaj badania: Opis techniki (technical note).
• Poziom dowodów naukowych: Niski; publikacja opisująca procedurę chirurgiczną.
• Badana populacja: Nie podano w dostępnych informacjach.
• Liczba pacjentów lub implantów: Nie podano w dostępnych informacjach.
• Czas obserwacji: Nie podano w dostępnych informacjach.
• Główny cel: Przedstawienie protokołu chirurgicznego łączącego osteotomię Le Fort I z indywidualnie projektowanymi implantami podokostnowymi w rehabilitacji pacjentów z zaawansowanym zanikiem szczęki i dysproporcją szkieletową w płaszczyźnie strzałkowej.
• Najważniejszy wynik: Proponowana technika ma na celu ograniczenie kompensacji protetycznych poprzez jednoczesną korekcję ustawienia szkieletowego podczas rehabilitacji implantologicznej.
• Wniosek naukowy: Autorzy przedstawiają technicznie wymagającą procedurę chirurgiczną przeznaczoną do leczenia szczególnie złożonych przypadków. Na podstawie dostępnych danych nie można ocenić jej skuteczności klinicznej.
• Główne ograniczenia: Brak danych ilościowych, brak obserwacji klinicznej, brak grupy porównawczej oraz brak informacji dotyczących przeżywalności implantów i powikłań.

10. Znaczenie naukowe

Publikacja wnosi wkład do piśmiennictwa naukowego poprzez przedstawienie zintegrowanej koncepcji leczenia, łączącej chirurgię ortognatyczną z zastosowaniem indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych u pacjentów z ciężkim zanikiem szczęki. Jej wartość polega przede wszystkim na zaprezentowaniu nowego protokołu operacyjnego, a nie na potwierdzeniu jego skuteczności klinicznej.

Praca odzwierciedla również rosnące znaczenie cyfrowego planowania leczenia oraz technologii personalizowanych implantów w nowoczesnej implantologii rekonstrukcyjnej. Połączenie korekcji szkieletowej i rehabilitacji implantologicznej w ramach jednej operacji stanowi nowatorską koncepcję, która może stanowić punkt wyjścia dla kolejnych badań klinicznych.

Ponieważ publikacja nie przedstawia wyników klinicznych ani danych z obserwacji długoterminowej, jej znaczenie należy postrzegać przede wszystkim jako hipotezotwórcze. Konieczne są prospektywne badania kliniczne z odpowiednio scharakteryzowaną populacją pacjentów, standaryzowanymi kryteriami oceny oraz średnio- i długoterminową obserwacją, aby określić rzeczywistą wartość tej metody pod względem przeżywalności implantów, wyników funkcjonalnych, efektów protetycznych oraz bezpieczeństwa leczenia.

11. Wnioski redakcyjne

Niniejszy opis techniki przedstawia innowacyjne podejście chirurgiczne polegające na połączeniu osteotomii Le Fort I z zastosowaniem indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych w rehabilitacji pacjentów z zaawansowanym zanikiem szczęki i dysproporcją szkieletową w płaszczyźnie strzałkowej. Najważniejszym wkładem publikacji jest przedstawienie zintegrowanego protokołu operacyjnego mającego na celu ograniczenie kompensacji protetycznych poprzez jednoczesną korekcję ustawienia szkieletowego. Ze względu na brak danych klinicznych i wyników obserwacji nie można jednak wyciągać wniosków dotyczących skuteczności, bezpieczeństwa ani długoterminowej przewidywalności tej metody. Dalsze badania kliniczne będą niezbędne do określenia jej miejsca we współczesnej implantologii rekonstrukcyjnej.