Graftvrije oplossingen voor de rehabilitatie van de atrofische maxilla: zygomatische implantaten versus subperiostale implantaten — een systematische review

V. S. Sudhir, Rajendra B. Prasad, Niranjani Krothapalli, Perukasrujan Kumar

Full text link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40511161/

Graftvrije oplossingen voor de rehabilitatie van de atrofische maxilla: zygomatische implantaten versus subperiostale implantaten — een systematische review

1. Wetenschappelijke referentie

• Titel van de studie: Graftless Solutions for Rehabilitation of Atrophied Maxilla – Zygomatic Versus Subperiosteal Implants – A Systematic Review
• Auteurs: M. V. S. Sudhir, Rajendra B. Prasad, Niranjani Krothapalli, Perukasrujan Kumar
• Wetenschappelijk tijdschrift: Journal of Pharmacy and Bioallied Sciences
• Publicatiejaar: 2025
• DOI: 10.4103/jpbs.jpbs_1802_24
• Type publicatie: Systematische review

2. Wetenschappelijke achtergrond

De rehabilitatie van een ernstig geatrofieerde maxilla vormt een complexe uitdaging binnen de geavanceerde tandheelkundige implantologie. Een sterk gereduceerd botvolume en een beperkte botkwaliteit kunnen de conventionele plaatsing van dentale implantaten bemoeilijken en de toepasbaarheid van botaugmentatieprocedures beperken.

Binnen dit klinische domein hebben graftvrije behandelconcepten steeds meer aandacht gekregen. Deze strategieën zijn gericht op het bieden van alternatieve mogelijkheden voor implantaatgedragen rehabilitatie zonder voorafgaande bottransplantatieprocedures. Twee belangrijke benaderingen hierin zijn zygomatische implantaten en moderne subperiostale implantaten.

Zygomatische implantaten maken gebruik van het jukbeen als verankeringsgebied en worden vooral toegepast wanneer het resterende alveolaire bot onvoldoende ondersteuning biedt. Subperiostale implantaten hebben door de ontwikkeling van digitale technologieën een nieuwe impuls gekregen, waarbij individuele ontwerpen via CAD/CAM en geavanceerde productietechnieken mogelijk zijn geworden.

Deze systematische review analyseert beide behandelstrategieën en vergelijkt de beschikbare klinische gegevens met betrekking tot implantaat-overleving, complicaties en patiëntgerichte uitkomsten bij patiënten met ernstige maxillaire atrofie.

3. Doelstelling van de studie

Het hoofddoel van deze systematische review was het vergelijken van de klinische resultaten van zygomatische implantaten en subperiostale implantaten bij de rehabilitatie van patiënten met een ernstig geatrofieerde bovenkaak.

De onderzoekers richtten zich voornamelijk op implantaat-overlevingspercentages, gerapporteerde complicaties en patiënttevredenheid om beter inzicht te verkrijgen in de plaats van beide graftvrije behandelconcepten binnen complexe implantaire rehabilitaties.

4. Methodologie

De studie werd uitgevoerd als een systematische review volgens de PRISMA-richtlijnen (Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses).

De literatuurzoekstrategie omvatte verschillende wetenschappelijke databanken, waaronder PubMed, Scopus, Web of Science en Cochrane Library. Studies werden geselecteerd wanneer zij betrekking hadden op zygomatische of subperiostale implantaten bij patiënten met ernstige maxillaire atrofie.

De geïncludeerde publicaties omvatten verschillende onderzoeksopzetten, waaronder systematische reviews, gerandomiseerde klinische studies, cohortonderzoeken en casusrapportages.

In totaal werden acht studies geanalyseerd. De onderzochte populatie bestond uit 623 patiënten behandeld met zygomatische implantaten en 257 patiënten behandeld met subperiostale implantaten. De follow-upduur varieerde volgens de geïncludeerde studies van 12 maanden tot meer dan 6 jaar.

De belangrijkste geëvalueerde uitkomstmaten waren implantaat-overleving, chirurgische en biologische complicaties, patiënttevredenheid en de invloed van digitale technologieën zoals CAD/CAM en additieve productie.

5. Belangrijkste resultaten

De analyse van de beschikbare literatuur liet gunstige klinische resultaten zien voor beide graftvrije implantaatstrategieën.

Voor zygomatische implantaten werd een gerapporteerde overlevingsgraad van 96,1% vastgesteld. Binnen protocollen met onmiddellijke belasting werd een overleving van 98,1% gerapporteerd in de geanalyseerde gegevens. Een belangrijke complicatie die werd beschreven, betrof problemen gerelateerd aan de sinus maxillaris, waaronder sinusitis met een gerapporteerde frequentie van 14,2%.

Subperiostale implantaten vertoonden een gerapporteerde kortetermijnoverleving van 97,8%. De auteurs benadrukten dat CAD/CAM-technologie een positieve bijdrage kan leveren aan de anatomische aanpassing van het implantaat en aan het verminderen van chirurgische complexiteit.

Bij subperiostale implantaten werd echter een hogere frequentie van problemen met de weke delen beschreven. De gerapporteerde incidentie van weke delen-dehiscentie bedroeg 25,6% binnen de geanalyseerde gegevens.

Beide technieken toonden veelbelovende resultaten voor de rehabilitatie van ernstig geatrofieerde maxillae. De zygomatische implantaten beschikken momenteel echter over uitgebreidere klinische documentatie met langere follow-upperioden.

6. Klinische analyse

Deze systematische review beschrijft twee verschillende therapeutische concepten voor een vergelijkbare klinische uitdaging: de implantaatgedragen rehabilitatie van patiënten met ernstige maxillaire botatrofie.

Zygomatische implantaten vertegenwoordigen een meer gevestigde behandelmethode binnen de complexe implantologie. Door verankering in het jukbeen kan een alternatieve ondersteuning worden verkregen wanneer het resterende alveolaire bot onvoldoende geschikt is voor conventionele implantaatplaatsing.

Tegelijkertijd vraagt deze techniek een nauwkeurige chirurgische planning vanwege de complexe anatomische situatie en de mogelijke sinusgerelateerde complicaties. Een zorgvuldige driedimensionale analyse en voldoende chirurgische ervaring zijn daarom belangrijke aspecten binnen deze behandelstrategie.

Subperiostale implantaten vertegenwoordigen een meer technologiegedreven ontwikkeling binnen de digitale implantologie. Dankzij virtuele planning, CAD/CAM-ontwerp en patiëntspecifieke vervaardiging kunnen implantaten worden aangepast aan complexe anatomische omstandigheden.

De beschikbare wetenschappelijke onderbouwing voor subperiostale implantaten is momenteel echter beperkter, vooral wat betreft langetermijnresultaten.

De resultaten van deze review tonen geen algemene superioriteit van één techniek aan. De keuze tussen beide behandelopties dient volgens de auteurs gebaseerd te worden op individuele anatomische factoren, klinische expertise en de doelstellingen van de prothetische rehabilitatie.

Deze bevindingen benadrukken het belang van een geïndividualiseerde en multidisciplinaire aanpak bij patiënten met ernstige maxillaire atrofie.

7. Klinische toepassingen

De resultaten van deze review zijn vooral relevant voor patiënten met ernstige maxillaire atrofie waarbij conventionele implantologische procedures of botaugmentatiebehandelingen beperkingen kunnen vertonen.

Zygomatische implantaten kunnen worden toegepast binnen complexe implantaatgedragen rehabilitaties wanneer een alternatieve botverankering noodzakelijk is.

Subperiostale implantaten kunnen een gepersonaliseerde oplossing bieden bij anatomisch uitdagende situaties, vooral wanneer gebruik wordt gemaakt van digitale workflows, driedimensionale planning en CAD/CAM-technologie.

Deze behandelconcepten illustreren de ontwikkeling van de moderne orale implantologie richting steeds meer patiëntspecifieke oplossingen, waarbij een correcte indicatiestelling essentieel blijft.

8. Evidentieniveau, beperkingen en transparantie

Deze publicatie betreft een systematische review en vertegenwoordigt daarmee een hoger niveau van bewijs dan individuele casusrapporten of geïsoleerde observationele studies. De betrouwbaarheid van de conclusies blijft echter afhankelijk van de kwaliteit en vergelijkbaarheid van de geïncludeerde onderzoeken.

De auteurs benoemen als belangrijke beperkingen de heterogeniteit van de studieopzetten en de gebruikte evaluatiecriteria, waardoor directe vergelijkingen tussen zygomatische en subperiostale implantaten worden bemoeilijkt.

Daarnaast wordt aangegeven dat langetermijngegevens voor subperiostale implantaten nog beperkt beschikbaar zijn.

De studie werd gefinancierd door Continuum Oral Health Inc., Framingham, Massachusetts, Verenigde Staten. De auteurs vermelden geen belangenconflicten.

9. Kernpunten van de studie

• Studietype: Systematische review volgens PRISMA-richtlijnen
• Niveau van bewijs: Systematische review
• Aantal geïncludeerde studies: 8 studies
• Geanalyseerde populatie: 623 patiënten met zygomatische implantaten en 257 patiënten met subperiostale implantaten
• Follow-upduur: Van 12 maanden tot meer dan 6 jaar afhankelijk van de geïncludeerde studies
• Belangrijkste evaluatiecriteria: Implantaat-overleving, complicaties en patiënttevredenheid
• Belangrijkste resultaat: Beide technieken tonen gunstige resultaten bij de rehabilitatie van ernstig geatrofieerde maxillae
• Wetenschappelijke conclusie: Zygomatische implantaten beschikken momenteel over een sterkere langetermijnonderbouwing; subperiostale implantaten vormen een veelbelovende gepersonaliseerde ontwikkeling
• Belangrijkste beperkingen: Methodologische heterogeniteit en beperkte langetermijngegevens voor subperiostale implantaten

10. Wetenschappelijke impact

Deze systematische review levert een waardevolle vergelijking tussen twee graftvrije behandelstrategieën binnen de complexe implantologie voor ernstig geatrofieerde bovenkaken.

De belangrijkste bijdrage van het onderzoek ligt in het naast elkaar plaatsen van een gevestigde techniek, de zygomatische implantologie, en een meer recente gepersonaliseerde benadering gebaseerd op digitale vervaardiging van subperiostale implantaten.

De studie weerspiegelt de huidige evolutie binnen de implantologie, waarbij digitale planning, virtuele ontwerptechnieken en patiëntspecifieke productie steeds belangrijker worden bij complexe anatomische situaties.

Tegelijkertijd benadrukken de auteurs dat technologische vooruitgang moet worden ondersteund door voldoende klinische opvolging. Vooral voor subperiostale implantaten blijven aanvullende studies met langere observatieperioden noodzakelijk.

De publicatie ondersteunt daarmee een genuanceerde klinische besluitvorming en bevestigt niet dat één techniek universeel beter is dan de andere.

11. Redactionele conclusie

De rehabilitatie van de ernstig geatrofieerde maxilla blijft een belangrijke uitdaging binnen de orale implantologie en de kaakchirurgie. Deze systematische review toont aan dat zygomatische implantaten momenteel beschikken over meer klinische ervaring en sterkere langetermijngegevens, terwijl gepersonaliseerde subperiostale implantaten een interessante ontwikkeling vormen dankzij digitale technologieën.

Beide technieken kunnen waardevolle oplossingen bieden bij geselecteerde patiënten, maar de keuze voor een behandeling moet gebaseerd blijven op een individuele beoordeling van de anatomische situatie, chirurgische mogelijkheden en prothetische doelstellingen van de implantaatgedragen rehabilitatie.