Rehabilitacja znacznie zanikłych szczęk z zastosowaniem indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych i protez typu overdenture opartych na implantach – opis przypadku

Marjan Rashidi, Negin Aminianpour, Zeinab Gholami, Zahra Jandaghian

Full text link: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40702913/

Rehabilitacja znacznie zanikłych szczęk z zastosowaniem indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych i protez typu overdenture opartych na implantach – opis przypadku

1. Dane bibliograficzne

• Tytuł badania: Management of Severely Resorbed Jaws Using Subperiosteal Implants Restored with Implant-Retained Overdentures – A Case Report
• Autorzy: Marjan Rashidi, Negin Aminianpour, Zeinab Gholami, Zahra Jandaghian
• Czasopismo: Indian Journal of Dental Research
• Rok publikacji: 2025
• DOI: 10.4103/ijdr.ijdr_779_24

2. Tło naukowe

Leczenie implantologiczne pacjentów z zaawansowanym zanikiem kości szczęki i żuchwy pozostaje jednym z największych wyzwań współczesnej chirurgii jamy ustnej oraz implantologii. W przypadkach znacznej resorpcji wyrostków zębodołowych ilość dostępnej tkanki kostnej często nie pozwala na zastosowanie klasycznych implantów śródkostnych, co wymaga rozważenia bardziej złożonych procedur rekonstrukcyjnych.

Rozwój cyfrowego planowania leczenia oraz technologii wytwarzania addytywnego ponownie zwiększył zainteresowanie indywidualnie projektowanymi implantami podokostnowymi. Połączenie obrazowania CBCT, projektowania CAD/CAM oraz technologii druku 3D z wykorzystaniem tytanu umożliwia wykonanie implantów precyzyjnie dopasowanych do anatomii konkretnego pacjenta. W prezentowanym opisie przypadku przedstawiono zastosowanie takiego rozwiązania u całkowicie bezzębnej pacjentki z ciężkim zanikiem kości szczęki i żuchwy oraz przebieg późniejszej rehabilitacji protetycznej z wykorzystaniem protez overdenture opartych na implantach.

3. Cel badania

Celem pracy było przedstawienie sposobu leczenia całkowicie bezzębnej pacjentki z zaawansowanym zanikiem kości szczęki i żuchwy przy użyciu indywidualnie zaprojektowanych implantów podokostnowych wykonanych z wykorzystaniem cyfrowego procesu planowania i produkcji. Autorzy chcieli zaprezentować możliwość przeprowadzenia rehabilitacji implantoprotetycznej bez konieczności wykonywania rozległych zabiegów augmentacji kości.

4. Metodyka

Publikacja ma charakter opisu przypadku klinicznego.

Przedstawiono leczenie 64-letniej całkowicie bezzębnej pacjentki z zaawansowanym zanikiem kości szczęki i żuchwy. Badanie kliniczne oraz diagnostyka CBCT wykazały niewystarczającą ilość kości do zastosowania konwencjonalnych implantów śródkostnych.

Po konsultacji interdyscyplinarnej zaprojektowano indywidualne implanty podokostnowe, które wykonano z tytanu klasy V przy użyciu technologii selektywnego stapiania laserowego. Implanty wszczepiono w znieczuleniu ogólnym. Po sześciomiesięcznym okresie gojenia przeprowadzono rehabilitację protetyczną z wykorzystaniem protez overdenture opartych na implantach. Opisany okres obserwacji klinicznej wynosił dwa lata. W udostępnionych materiałach nie podano dodatkowych standaryzowanych kryteriów oceny klinicznej.

5. Najważniejsze wyniki

Autorzy podają, że zabieg wszczepienia indywidualnych implantów podokostnowych przebiegł zgodnie z planem, a po potwierdzeniu prawidłowej integracji klinicznej rozpoczęto etap leczenia protetycznego.

Ostateczna rehabilitacja obejmowała protezy typu overdenture oparte na implantach, przy czym dla szczęki zastosowano konstrukcję bez pokrycia podniebienia. W trakcie dwuletniej obserwacji nie odnotowano żadnych powikłań. Autorzy opisują satysfakcjonującą funkcję odbudowy protetycznej oraz korzystny efekt estetyczny, zwłaszcza poprawę podparcia warg.

W artykule zwrócono również uwagę, że współczesne technologie produkcji, takie jak selektywne stapianie laserowe oraz optymalizacja konstrukcji z wykorzystaniem analizy metodą elementów skończonych, mogą poprawiać właściwości kliniczne nowoczesnych implantów podokostnowych. Informacje te stanowią jednak tło naukowe publikacji i nie są bezpośrednimi wynikami przedstawionego przypadku klinicznego.

6. Analiza kliniczna

Przedstawiony opis przypadku pokazuje możliwe zastosowanie indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych u pacjentów z bardzo zaawansowanym zanikiem kości, u których zastosowanie klasycznych implantów śródkostnych nie jest możliwe. Celem publikacji nie jest wykazanie przewagi tej metody nad innymi rozwiązaniami terapeutycznymi, lecz zaprezentowanie możliwości praktycznego wykorzystania nowoczesnego, cyfrowego procesu planowania leczenia.

Istotnym elementem opisywanego postępowania jest integracja obrazowania CBCT, projektowania CAD/CAM oraz technologii addytywnych. Dzięki temu implant może zostać precyzyjnie dopasowany do zachowanej anatomii kostnej pacjenta. W wybranych przypadkach takie rozwiązanie może stanowić alternatywę dla rozległych zabiegów rekonstrukcji kości, jednak przedstawiona praca nie pozwala na ocenę jego skuteczności w porównaniu z innymi metodami.

Brak zgłoszonych powikłań w okresie dwóch lat obserwacji należy uznać za korzystny wynik dla opisywanej pacjentki. Ze względu na charakter publikacji nie można jednak uogólniać tych obserwacji ani traktować ich jako potwierdzenia skuteczności tej metody w szerszej populacji.

Badanie dostarcza przede wszystkim praktycznego przykładu zastosowania spersonalizowanej implantologii cyfrowej i wskazuje potrzebę przeprowadzenia większych badań klinicznych z dłuższym okresem obserwacji.

7. Zastosowania kliniczne

Przedstawione wyniki mogą być szczególnie interesujące dla lekarzy zajmujących się leczeniem pacjentów z ciężkim zanikiem kości szczęki lub żuchwy, u których zastosowanie klasycznych implantów nie jest możliwe.

Potencjalne zastosowania obejmują:

• rehabilitację implantologiczną znacznie zanikłych szczęk;
• indywidualnie projektowane implanty podokostnowe;
• cyfrowe planowanie leczenia z wykorzystaniem CBCT;
• projektowanie i produkcję CAD/CAM;
• protezy overdenture oparte na implantach;
• złożoną rehabilitację implantoprotetyczną.

Publikacja nie dostarcza jednak wystarczających danych do sformułowania jednoznacznych wskazań klinicznych ani do porównania tej metody z innymi technikami rekonstrukcyjnymi.

8. Poziom dowodów naukowych, ograniczenia i przejrzystość

Publikacja stanowi opis przypadku, co odpowiada niskiemu poziomowi dowodów naukowych.

Najważniejszym ograniczeniem metodologicznym jest przedstawienie leczenia wyłącznie jednej pacjentki, bez grupy kontrolnej oraz bez porównania z innymi metodami terapeutycznymi. Mimo że okres obserwacji wynosi dwa lata, uzyskane wyniki mają charakter wyłącznie opisowy i nie pozwalają na wyciąganie uogólnionych wniosków dotyczących skuteczności leczenia.

Autorzy deklarują brak konfliktu interesów oraz informują, że badanie nie było finansowane ze środków zewnętrznych, co zwiększa przejrzystość publikacji.

9. Kluczowe informacje

• Rodzaj badania: Opis przypadku klinicznego.
• Poziom dowodów: Niski.
• Populacja badania: Jedna całkowicie bezzębna pacjentka.
• Liczba pacjentów: 1.
• Liczba implantów: Cztery indywidualnie zaprojektowane implanty podokostnowe opisane w procedurze chirurgicznej.
• Okres obserwacji: 2 lata.
• Główny oceniany parametr: Kliniczna wykonalność rehabilitacji implantologicznej.
• Najważniejszy wynik: Uzyskano satysfakcjonującą rehabilitację funkcjonalną i estetyczną bez zgłoszonych powikłań w okresie obserwacji.
• Wniosek naukowy: Indywidualnie projektowane implanty podokostnowe mogą stanowić opcję terapeutyczną u starannie dobranych pacjentów z ciężkim zanikiem kości szczęki i żuchwy.
• Najważniejsze ograniczenia: Pojedynczy przypadek, brak grupy porównawczej oraz niski poziom dowodów naukowych.

10. Znaczenie naukowe

Publikacja poszerza dostępne piśmiennictwo dotyczące nowoczesnych, indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych wykonywanych z wykorzystaniem technologii cyfrowych. Pomimo ograniczeń wynikających z charakteru opisu przypadku pokazuje możliwość połączenia diagnostyki trójwymiarowej, projektowania komputerowego oraz technologii addytywnych w leczeniu pacjentów z bardzo zaawansowanym zanikiem kości.

Praca nie stanowi podstawy do formułowania ostatecznych zaleceń klinicznych, jednak wnosi cenne doświadczenie dotyczące wykorzystania implantów projektowanych indywidualnie dla konkretnego pacjenta. Jednocześnie podkreśla postęp technologiczny, jaki dokonał się w zakresie współczesnych implantów podokostnowych.

Do pełniejszej oceny przewidywalności leczenia, częstości powikłań oraz długoterminowych wyników konieczne są badania prospektywne obejmujące większe grupy pacjentów oraz dłuższy okres obserwacji.

11. Wnioski redakcyjne

Opis przypadku przedstawia udaną rehabilitację pacjentki z zaawansowanym zanikiem szczęki i żuchwy z wykorzystaniem indywidualnie projektowanych implantów podokostnowych oraz protez typu overdenture opartych na implantach. Korzystny przebieg kliniczny obserwowany przez dwa lata jest obiecujący, jednak ze względu na niski poziom dowodów naukowych wyniki należy interpretować ostrożnie. Publikacja podkreśla potencjał cyfrowo projektowanych, spersonalizowanych implantów jako możliwej alternatywy terapeutycznej w starannie dobranych, złożonych przypadkach implantologicznych.